Badanie tarczycy - jak sprawdzić czy jesteś zdrowy?


www.photopin.com
Jeśli zaobserwowałeś u siebie występowanie objawów choroby (chociażby niedoczynności bądź Hashimoto) koniecznie powinieneś skontaktować się z endokrynologiem. Zleci on wykonanie jednego lub kilku badań, np. badanie krwi, USG tarczycy czy biopsję.



Jednym z najpopularniejszych badań jest badanie krwi. Na jego podstawie określamy poziom hormonów tarczycy w surowicy: trójjodotyroniny (T3), tyroksyny (T4) oraz hormonu przysadki mózgowej - tyreotropiny (TSH). W ten sposób możemy sprawdzić, czy nasza tarczyca oraz przysadka produkują odpowiednią ilość hormonów.
  • Prawidłowe wartości TSH to 0,27-4,20 mlU/l. Jeśli wynik wynosi mniej, oznacza to nadczynność, natomiast jeśli więcej - niedoczynność tarczycy.
  • Aby potwierdzić powyższą diagnozę można wykonać test TRH (tyreoliberyna - neurohormon wytwarzany w podwzgórzu, który uwalnia TSH z przysadki).
  • Norma dla T4 wynosi 5,0-12,0 µg/dl. Aby dokładniej zbadać czynność wydzielniczą gruczołu, należy wykonać badanie oznaczające stężenie wolnej tyroksyny (FT4). Dla niej normy wynoszą 12,0-22,0 pmol/l
  • Odpowiednia wartość dla T3 to: 0,7 do 1,8 µg/dl, a dla FT3 - 2,5 do 6,0 ng/dl.
Badanie krwi najlepiej wykonywać rano, na czczo. Jeżeli przyjmuje się już jakieś leki wspomagające działanie tarczycy, tego dnia należy zażyć je po badaniu.



Równie popularnym badaniem jest USG tarczycy. Lekarza za pomocą głowicy wysyłającej ultradźwięki, którą "masuje" naszą szyję, rysuje na ekranie monitora wygląd naszego gruczołu. To badanie pozwala stwierdzić ewentualną obecność guzków na tarczycy, chociaż w ten sposób nie wiemy jeszcze, czy są złośliwe, czy nie. Ten sposób pozwala również na zbadanie węzłów chłonnych w okolicy żuchwy i mostka, wielkości i wyglądu tarczycy oraz obecności torbieli lub powiększonych naczyń. USG nie wymaga żadnego wcześniejszego przygotowania.



Dzięki biopsji aspiracyjnej cienkoigłowej (BAC), lekarz może sprawdzić, czy guzki znajdujące się na tarczycy są złośliwe lub nie. W czasie wykonywania USG lekarz nakłuwa guzek cienką igłą i pobiera próbkę do badania. Zabieg jednak jest bezbolesny i nie wymaga wcześniejszego przygotowania.



Aby sprawdzić, ile jodu tarczyca wychwytuje z powietrza i jedzenia, należy wykonać tzw. badanie jodochwytności. Należy je przeprowadzić przed planowaną scyntygrafią, ponieważ jeśli jodochwytność będzie niska, wspomniane badanie nie da żadnego efektu. Badanie jest niezwykle proste: pacjent przyjmuję kapsułkę z jodem, a po kilku godzinach lekarz, przy użyciu gammakamery lub specjalnego licznika, sprawdza jaka ilość jodu została zgromadzona przez tarczycę. Zazwyczaj należy powtórzyć badanie po upływie 24 godzin.



Podczas scyntygrafii zamiast zwykłego jodu podaje się pacjentowi promieniotwórczy izotop w kapsułce lub w płynie, który zostaje zaabsorbowany przez tarczycę. Jeśli w tarczycy występują guzku, to izotop wchłania się nierównomiernie. Jod zostaje wychwycony przez guzki gorące, będące przyczyną nadczynności. Natomiast guzki zimne nie wchłaniają jodu.
Dzięki specjalnemu urządzeniu zwanemu gammakamerą, lekarz może stwierdzić, gdzie znajdują się miejsca, które pochłonęły radioaktywny jod, a które nie. W taki sposób na ekranie monitora powstaje scyntygraf, czyli mapa tarczycy. Tego badania nie mogą wykonywać kobiety w ciąży oraz karmiące piersią.



Rentgen klatki piersiowej pozwala wykluczyć uciskanie przez tarczycę tchawicy lub przełyku oraz sprawdzić, czy nie tworzy ona tzw. woli zamostkowych rozrastając się do wewnątrz.



Przy diagnozie wola należy sprawdzić poziom jodu w moczu, który zbiera się przez dobę. Rano niewielką ilość oddajemy do analizy razem z informacją, ile było go w ciągu całej doby. Norma stężenia wynosi 100 µg/l. Na niedobór jodu wskazuje stężenie poniżej 50 µg/l.



10 komentarzy:

  1. "Prawidłowe wartości TSH to 0,27-4,20 mlU/l. Jeśli wynik wynosi mniej, oznacza to niedoczynność, natomiast jeśli więcej - nadczynność tarczycy."
    Czy czasami nie jest odwrotnie z podziałem na niedoczynność i nadczynność?

    OdpowiedzUsuń
  2. Pewnie ze odwrotnie co za idiota to pisal a potem z ludzie glupieja.

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Oczywiście że NIE jest odwrotnie. Artykuł podaje prawidłowe informacje. Dokształcie się najpierw zamiast pisać "na wyczucie" !

      Usuń
    2. Jest odwrotnie! Wartość TSH poniżej normy oznacza nadczynność tarczycy a powyżej niedoczynność tarczycy. Natomiast w przypadku hormonów tarczycy (czyli T3 i T4) jest na odwrót poniżej normy niedoczynność, powyżej nadczynność.

      Usuń
  3. No właśnie ja tak czytam i aż zgłupiałam. Te wartości są na odwrót.

    OdpowiedzUsuń
  4. te wartosci tsh to na odwrót. ja mam 5.2 i mam niedoczynność

    OdpowiedzUsuń
  5. Informacje już poprawione, wszystkich przepraszam za zamieszanie i dziękuję spostrzegawczym czytelnikom za zgłoszenie tego problemu!

    OdpowiedzUsuń
  6. Witam. Robiłam badanie TSH, wynik wyszedł 5,180 mlU/l zakres referencyjny to 0,51-4,30. Czy powinnam zgłosić się do lekarza? Proszę o pomoc

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. W każdym przypadku, jeśli wyniki wykraczają poza ustalone normy, lepiej zgłosić się do lekarza specjalisty. Nawet jeśli okaże się, że przy następnym badaniu wyniki będą odpowiednie, to dla pewności najlepiej odwiedzić endokrynologa.

      Usuń